Srimad Valmiki Ramayana

ARANYA KANDASARGA: 36SHLOKA: 2
Srimad Valmiki Ramayana - Aranya Kanda - Sarga 36

जानीषे त्वम् जनस्थाने भ्राता यत्र खरो मम ।
दूषणः च महाबाहुः स्वसा शूर्पणखा च मे ॥ ॥३-३६-२॥

Jānīṣe tvam janasthāne bhrātā yatra kharo mama। Dūṣaṇaḥ ca mahābāhuḥ svasā śūrpaṇakhā ca me ॥ ॥3-36-2॥

Translation

You know that in Janasthana, where my brother Khara, the mighty-armed Dushana, and my sister Shurpanakha...

हिंदी अनुवाद

आप जानते ही हैं कि जनस्थान में जहाँ मेरा भाई खर, महाबाहु दूषण और मेरी बहन शूर्पणखा (रहते थे)... (अगले श्लोक से जारी)।


English Commentary

Ravana begins narrating the casus belli. He references Janasthana, the rakshasa outpost. He lists his key relatives stationed there: Khara, Dushana, and Shurpanakha.

हिंदी टीका

रावण भूमिका बाँध रहा है। वह 'जनस्थान' का उल्लेख करता है जो दंडकारण्य में राक्षसों की चौकी थी। वह अपने पारिवारिक संबंधों—भाई खर, दूषण और बहन शूर्पणखा—का नाम लेता है ताकि मारीच को यह याद दिला सके कि यह हमला केवल सेना पर नहीं, बल्कि रावण के परिवार पर हुआ है। 'जानीषे त्वम्' (आप जानते हैं) कहकर वह यह मानकर चल रहा है कि मारीच को इन घटनाओं की जानकारी है, या वह उसे याद दिला रहा है।