Srimad Valmiki Ramayana

इमौ स्म मुनि शार्दूल किंकरौ समुपस्थितौ ।
आज्ञापय मुनिश्रेष्ठ शासनम् करवाव किम् ॥ ॥१-३१-४॥
Imau sma muni śārdūla kiṃkarau samupasthitau । Ājñāpaya muniśreṣṭha śāsanam karavāva kim ॥ ॥1-31-4॥
Translation
"O Tiger among Munis, here we are, your servants, standing before you. Command us, O best of sages; what order shall we execute?"
हिंदी अनुवाद
"हे मुनिश्रेष्ठ! हम दोनों आपके सेवक (किंकर) यहाँ उपस्थित हैं। आज्ञा दीजिये, हम आपके किस आदेश का पालन करें?"
English Commentary
This is a profound expression of humility. Having just performed a heroic feat that saved the sacrificial rite, the princes refer to themselves as kinkarau (servants/attendants). They do not claim credit or expect praise. By asking śāsanam karavāva kim ("What command shall we execute?"), they show that their service is unconditional. They are ready for the next task immediately. Addressing Vishvamitra as "Tiger among Munis" acknowledges his supreme authority. This verse defines the ideal attitude of a disciple (Shishya): total surrender to the Guru's will, regardless of one's own achievements.
हिंदी टीका
यह श्लोक राम की निरहंकारिता का चरम उदाहरण है। सिद्धाश्रम की रक्षा करने और महाबलशाली राक्षसों को मारने के बाद, वे स्वयं को 'वीर' या 'रक्षक' नहीं, बल्कि 'किंकरौ' (सेवक) कहते हैं। 'मुनि शार्दूल' (मुनियों में व्याघ्र समान श्रेष्ठ) संबोधन विश्वामित्र के प्रभुत्व को स्वीकार करता है। राम यह नहीं पूछते कि "अब हम घर जाएँ?", बल्कि पूछते हैं "अब क्या सेवा करें?"। यह दिखाता है कि शिष्य का कर्तव्य तब तक समाप्त नहीं होता जब तक गुरु स्वयं उसे मुक्त न कर दें। यह तत्परता ही राम को मर्यादा पुरुषोत्तम बनाती है।