Srimad Valmiki Ramayana

सत्त्व युक्ता हि पुरुषाः त्वत् विधाः पुरुषर्षभ ।
अविमृश्य न रोषस्य सहसा यान्ति वश्यताम् ॥ ॥४-३५-११॥
Sattva yuktā hi puruṣāḥ tvat vidhāḥ puruṣarṣabha । Avimṛśya na roṣasya sahasā yānti vaśyatām ॥ ॥4-35-11॥
Translation
O bull among men (Purusharshabha), men endowed with the quality of goodness (Sattva) like you do not suddenly fall under the sway of anger without reflection.
हिंदी अनुवाद
हे पुरुषश्रेष्ठ! आप जैसे सत्त्वगुण से संपन्न महापुरुष बिना विचार किए अचानक क्रोध के वशीभूत नहीं होते।
English Commentary
Continuing her psychological appeasement, Tara appeals to Lakshmana's higher nature. She addresses him as "Purusharshabha" (best among men) and characterizes him as "Sattva yukta" (endowed with Sattva—the quality of purity, harmony, and balance). She argues that impulsive anger is a trait of lesser men, whereas men of Sattva reflect before reacting. By framing his anger as something beneath his station and character, she compels him to regain his composure. It is a strategic compliment meant to disarm his hostility by reminding him of the virtues expected of an Aryan prince.
हिंदी टीका
यहाँ तारा लक्ष्मण की प्रशंसा करके उन्हें शांत करने का प्रयास करती हैं। वह उन्हें 'पुरुषर्षभ' (पुरुषों में श्रेष्ठ) और 'सत्त्व युक्ता' (सत्त्व गुण, यानी धैर्य, ज्ञान और पवित्रता से युक्त) कहती हैं। भारतीय दर्शन में सत्त्व गुण संतुलन और प्रकाश का प्रतीक है। तारा का तर्क यह है कि क्रोधी होना तो तमोगुण या रजोगुण का लक्षण है, जबकि लक्ष्मण जैसे सात्त्विक पुरुष को विचारशील होना चाहिए। यह लक्ष्मण के अहंकार को सकारात्मक रूप से पोषित करने का तरीका है, ताकि वे अपने क्रोध को अपनी ही प्रतिष्ठा के विरुद्ध समझें और शांत हो जाएं।