Srimad Valmiki Ramayana

मुक्ता मणि समायुक्तैर् भूषणैः सुविभूषिताम् ।
विभूषयन्तीम् इव च स्व श्रिया भवन उत्तमम् ॥५-१०-५१॥
muktā maṇi samāyuktair bhūṣaṇaiḥ suvibhūṣitām । vibhūṣayantīm iva ca sva śriyā bhavana uttamam ॥5-10-51॥
Translation
She was well adorned with ornaments studded with pearls and gems, and she seemed to decorate that excellent mansion with her own radiance.
हिंदी अनुवाद
वह मोतियों और मणियों से जड़े हुए आभूषणों से भली-भांति अलंकृत थी। वह ऐसी लग रही थी मानो अपनी निजी शोभा (कांति) से उस उत्तम भवन को ही विभूषित (अलंकृत) कर रही हो।
English Commentary
The description of Mandodari continues with focus on her radiance. While she is objectively decorated with expensive jewels like pearls and gems (mukta mani), Valmiki adds a layer of hyperbole regarding her personal aura. The verse states she appears to be adorning the palace itself with her own splendor (swa shriya). Usually, a palace lends grandeur to its inhabitants, but here the relationship is inverted: her beauty is the active force illuminating the room. This signifies her supreme status and intrinsic charisma, setting the stage for why Hanuman might momentarily mistake such a regal figure for Goddess Sita.
हिंदी टीका
यहाँ उस विशिष्ट स्त्री (मंदोदरी) के सौंदर्य और प्रभाव का वर्णन है। वह केवल बाहरी आभूषणों (मोती और मणियाँ) से ही नहीं सजी है, बल्कि उसकी अपनी शारीरिक कांति ('स्व श्रिया') इतनी अधिक है कि उससे वह राजभवन भी सुंदर लग रहा है। यह 'दीपक' अलंकार जैसा है जहाँ एक वस्तु दूसरी को प्रकाशित या सुशोभित करती है। सामान्यतः भवन से व्यक्ति की शोभा बढ़ती है, किन्तु यहाँ कवि कहते हैं कि उस स्त्री की उपस्थिति से भवन की शोभा बढ़ रही है। यह उसकी राजसी आभा और सात्विक सौंदर्य का प्रमाण है। रावण की पटरानी होने के नाते, उसका तेज और ओज बाकी स्त्रियों से कहीं अधिक है, जो हनुमान जी को भी प्रभावित कर रहा है।