Srimad Valmiki Ramayana

SUNDARA KANDASARGA: 13SHLOKA: 33
Srimad Valmiki Ramayana - Sundar Kanda - Sarga 13

शिरांस्यभिहनिष्यन्ति तलैर्मुष्टिभिरेव च ।
सान्त्वेनानुप्रदानेन मानेन च यशस्विना ॥ ॥५-१३-३३॥

Śirāṃsi abhihaniṣyanti talair muṣṭibhir eva ca । Sāntvena anupradānena mānena ca yaśasvinā ॥ ॥5-13-33॥

Translation

They will strike their heads with their palms and fists. (Remembering the glorious King) who treated them with consolation, gifts, and honor.

हिंदी अनुवाद

(वे वानर) अपने सिरों को हथेलियों और मुक्कों से पीटेंगे। (उस राजा सुग्रीव को याद करके) जो यशस्वी थे और जो उन्हें सांत्वना, दान और मान देते थे।


English Commentary

This verse depicts violent, physical grief.

हिंदी टीका

यह श्लोक वानरों के सामूहिक विलाप (Mass mourning) का वीभत्स चित्रण है। शोक की तीव्रता इतनी अधिक है कि वे स्वयं को शारीरिक पीड़ा पहुँचाएंगे—'तलैर्मुष्टिभिरेव च' (हथेलियों और मुक्कों से सिर पीटना)।