Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 109SHLOKA: 13
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 109

ध्वजस्योन्मथनं दृष्ट्वा रावणः सुमहाबलः ।
सम्प्रदीप्तो ऽभवत् क्रोधादमर्षात् प्रदहन्निव ॥६-१०९-१३॥

dhvajasyonmathanaṃ dṛṣṭvā rāvaṇaḥ sumahābalaḥ |
sampradīpto 'bhavat krodhādamarṣāt pradahanniva ॥6-109-13॥

Translation

Seeing the destruction of his flag, the mighty Ravana blazed with anger, appearing as if he would burn everything with his indignation.

हिंदी अनुवाद

ध्वजा का नाश देखकर महाबली रावण क्रोध से जल उठा, मानो वह अमर्ष (रोष) से सबको जला देगा।


English Commentary

Witnessing his humiliation, Ravana's anger became uncontrollable. The word 'sampradipto' (blazed up) reinforces the fire metaphor. 'Amarsha' is the indignation born of insult. Ravana was now ready to retaliate with full force.

हिंदी टीका

अपने अपमान को देखकर रावण का क्रोध अनियंत्रित हो गया। 'सम्प्रदीप्तो' (प्रज्वलित हुआ) शब्द अग्नि के रूपक को पुष्ट करता है। अमर्ष वह क्रोध है जो अपमान से उत्पन्न होता है। रावण अब अपनी पूरी शक्ति के साथ पलटवार करने के लिए तैयार था।