Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 45SHLOKA: 15
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 45

ततो मर्मसु मर्मज्ञो मज्जयन्निशिताञ्छरान् ।
रामलक्ष्मणयोर्वीरौ ननाद च मुहुर्मुहुः ॥६-४५-१५॥

tato marmasu marmajño majjayanniśitāñcharān |
rāmalakṣmaṇayorvīrau nanāda ca muhurmuhuḥ ॥6-45-15॥

Translation

Then, the knower of vital spots (Marma), embedding sharp arrows into the vital spots of the heroes Shri Rama and Lakshmana, roared again and again.

हिंदी अनुवाद

तदनन्तर मर्म (नाजुक अंगों) को जानने वाले (मर्मज्ञ) उस (इन्द्रजित) ने वीर श्री राम और लक्ष्मण के मर्म स्थानों में तीखे बाणों को धंसाते हुए बार-बार गर्जना की।


English Commentary

Indrajit's skill is highlighted; he is a 'marmajña' (expert in anatomy/vital points). He targets the most vulnerable parts of the brothers' bodies to ensure maximum pain and paralysis. His repeated roaring serves as psychological warfare, proclaiming his dominance over the battlefield.

हिंदी टीका

इन्द्रजित एक कुशल योद्धा था, इसलिए वह मर्म स्थानों का जानकार था। उसने यादृच्छिक बाण नहीं मारे, बल्कि शरीर के सबसे संवेदनशील हिस्सों को निशाना बनाया। उसकी बार-बार की गर्जना वानर सेना के मनोबल को तोड़ने के लिए थी।