Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 5SHLOKA: 16
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 5

कदा विक्षोभ्य रक्षाम्सि सा विधूय उत्पतिष्यति ।
राक्षसीमध्यगा शेते स्नुषा दशरथस्य च ॥६-५-१६॥

kathaṃ janakarājasya duhitā mama priyā । rākṣasīmadhyagā śete snuṣā daśarathasya ca ॥6-5-16॥

Translation

How does the daughter of King Janaka, my beloved, and the daughter-in-law of Dasharatha, sleep amidst demonesses?

हिंदी अनुवाद

जनकराज की पुत्री, दशरथ की पुत्रवधू और मेरी प्रिया—वह कैसे राक्षसियों के बीच सोती होगी?


English Commentary

Contrast of status vs. reality. Shri Rama invokes Sita's high lineage—daughter of Janaka, daughter-in-law of Dasharatha. The contrast between her royal upbringing and her current wretched condition sleeping among monsters ('rakshasi-madhyaga') highlights the tragedy.

हिंदी टीका

कुल और प्रतिष्ठा। सीता कोई साधारण स्त्री नहीं हैं। वे दो महान राजवंशों (जनक और दशरथ) से जुड़ी हैं। उनका राक्षसियों के बीच जमीन पर सोना उनके स्तर और गरिमा के सर्वथा विपरीत है। श्री राम इस पतन (Degradation) से आहत हैं।