Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 61SHLOKA: 30
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 61

सो ऽसौ व्यसनमापन्नः कुम्भकर्णमबोधयत् ।
त्वत्पराक्रमभीतश्च राजा सम्प्रति रावणः ॥६-६१-३०॥

so 'sau vyasanamāpannaḥ kumbhakarṇamabodhaya t |
tvatparākramabhītaśca rājā samprati rāvaṇaḥ ॥6-61-30॥

Translation

That same King Ravana is now in great distress; being terrified of Your prowess, he has woken up Kumbhakarna prematurely.

हिंदी अनुवाद

वही राजा रावण अब संकट में पड़ा हुआ है और आपके पराक्रम से डरकर उसने कुम्भकर्ण को समय से पूर्व ही जगा दिया है।


English Commentary

Vibhishana analyzes the current situation here. Ravana waking Kumbhakarna is proof of his desperation and his fear of Shri Rama. He knows he can no longer face Shri Rama alone. The word 'vyasanam' (distress/crisis) indicates the deteriorating state of Lanka’s defense.

हिंदी टीका

विभीषण यहाँ वर्तमान स्थिति का विश्लेषण कर रहे हैं। रावण का कुम्भकर्ण को जगाना उसकी हताशा और श्री राम के प्रति उसके भय का प्रमाण है। वह जानता है कि अब वह अकेले श्री राम का सामना नहीं कर सकता। 'व्यसनम्' (संकट) शब्द लंका की गिरती हुई स्थिति को सूचित करता है।