Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 63SHLOKA: 10
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 63

त्रिषु चैतेषु यच्छ्रेष्ठं श्रुत्वा तन्नावबुध्यते ।
राजा वा राजमात्रो वा व्यर्थं तस्य बहुश्रुतम् ॥६-६३-१०॥

triṣu caiteṣu yacchreṣṭhaṃ śrutvā tannāvabudhyate |
rājā vā rājamātro vā vyarthaṃ tasya bahuśrutam ॥6-63-10॥

Translation

The king or crown prince who, having heard what is best among these three (Dharma), does not understand it, his vast learning is in vain.

हिंदी अनुवाद

इन तीनों में जो श्रेष्ठ (धर्म) है, उसे सुनकर (जानकर) भी जो राजा या युवराज नहीं समझता, उसका बहुत सुना हुआ (ज्ञान) व्यर्थ है।


English Commentary

Dharma is the root of Artha and Kama. Ravana was learned in Vedas ('bahushruta'), but he prioritized Kama over Dharma. Kumbhakarna asserts that knowledge without application is futile.

हिंदी टीका

धर्म ही अर्थ और काम का मूल है। रावण वेदों का ज्ञाता (बहुश्रुत) था, लेकिन उसने धर्म को त्यागकर केवल काम को प्रधानता दी। कुम्भकर्ण कहता है कि आचरण के बिना ज्ञान निरर्थक है।