Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 76SHLOKA: 92
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 76

मुष्टिना ऽभिहतस्तेन निपपाताशु राक्षसः ।
लोहिताङ्ग इवाकाशाद्दीप्तरश्मिर्यदृच्छया ॥६-७६-९२॥

muṣṭinā 'bhihatastena nipapātāśu rākṣasaḥ |
lohitāṅga ivākāśāddīptaraśmiryadṛcchayā ॥6-76-92॥

Translation

Struck by that fist, the Rakshasa fell instantly, like the radiant planet Mars (Lohitanga) falling suddenly from the sky by chance.

हिंदी अनुवाद

मुक्के के उस प्रहार से वह राक्षस तुरंत ही वैसे नीचे गिरा, जैसे आकाश से चमकता हुआ मंगल ग्रह (लोहिताङ्ग) अचानक गिर पड़ता है।


English Commentary

The planet Mars ('Lohitanga') is known for its crimson aura and ferocity. Comparing Kumbha's fall to a falling radiant planet illustrates his high status and the catastrophic impact of his collapse. This sight was an inauspicious omen for Lanka and a moment of grand victory for the Vanaras.

हिंदी टीका

मंगल ग्रह (लोहिताङ्ग) अपनी लाल आभा और उग्रता के लिए जाना जाता है। कुम्भ के पतन की तुलना एक चमकते ग्रह के गिरने से करना उसके ऊंचे स्तर और उसके पतन के भीषण प्रभाव को दर्शाती है। यह दृश्य लंका के लिए एक अशुभ संकेत और वानरों के लिए महा-विजय का क्षण था।