Srimad Valmiki Ramayana

YUDDHA KANDASARGA: 79SHLOKA: 20
Srimad Valmiki Ramayana - Yuddha Kanda - Sarga 79

दिष्ट्या ऽसि दर्शनं राम मम त्वं प्राप्तवानिह ।
काङ्क्षितो ऽसि क्षुधार्तस्य सिंहस्येवेतरो मृगः ॥६-७९-२०॥

diṣṭyā 'si darśanaṃ rāma mama tvaṃ prāptavāniha |
kāṅkṣito 'si kṣudhārtasya siṃhasyevetaro mṛgaḥ ॥6-79-20॥

Translation

O Shri Rama! By good fortune, you have appeared before me here. You are as desired by me as a deer is by a hungry lion.

हिंदी अनुवाद

हे श्री राम! यह सौभाग्य है कि आज तुम यहाँ मेरे सामने आ गए हो। मैं तुम्हारी वैसे ही प्रतीक्षा कर रहा था, जैसे कोई भूखा सिंह किसी हिरण की करता है।


English Commentary

Makaraksha credits 'fortune' for this encounter. The analogy of the hungry lion and the deer highlights his delusion where he views himself as the predator and Shri Rama as the prey. This illustrates the height of demonic hubris, mistaking the Supreme Lord for a vulnerable target.

हिंदी टीका

मकराक्ष यहाँ 'भाग्य' (दिष्ट्या) का आभार मानता है, जो उसे श्री राम का सामना करने का अवसर दे रहा है। सिंह और हिरण (मृग) की उपमा उसके उस भ्रम को दर्शाती है जहाँ वह स्वयं को शिकारी और श्री राम को शिकार समझ रहा है। यह उसकी राक्षसी वृत्ति की पराकाष्ठा है जो साक्षात् विष्णु को साधारण आहार मान बैठी है।